(HQ Online)- Chỉ trong một thời gian ngắn, đã có hàng nghìn xe ô tô hạng sang, siêu sang được NK theo tiêu chuẩn tài sản Việt kiều hồi hương. Những chiếc Lexus, Roll royce, Bently… thay vì được NK ở các thành phố lớn đã “núp” dưới tiêu chuẩn “tài sản di chuyển của Việt kiều hồi hương” chạy vòng về các địa phương để làm thủ tục NK và sau đó xuất hiện tại các showroom lớn tại Hà Nội, TP.HCM. Báo cáo của các đơn vị Hải quan địa phương cho thấy có dấu hiệu lợi dụng chính sách ưu đãi để gian lận, trốn thuế. 

Xe NK “núp bóng” tài sản Việt kiều hồi hương ngày càng nhiều (Ảnh do Cục ĐTCBL cung cấp)

Kết quả kiểm tra hồ sơ các trường hợp xin cấp giấy phép NK tài sản theo tiêu chuẩn Việt kiều hồi hương quy định tại Thông tư 118/2009/TT-BTC, cơ quan Hải quan phát hiện nhiều “chiêu” lách quy định. Báo cáo của Cục Hải quan Đồng Nai cho biết, năm 2012 đơn vị đã phát hiện hàng chục trường hợp đăng ký xin cấp giấy phép NK xe ô tô theo diện Việt kiều hồi hương, trong đó hầu hết số xe xin cấp phép đều mua và được cấp chứng nhận quyền sở hữu trước khi họ nhập hộ khẩu tại Việt Nam chỉ vỏn vẹn 1-2 tháng.

Đơn cử trường hợp bà Phan Đình T.X, (Việt kiều Mỹ) xin NK 1 xe ô tô hiệu Lexus GS450H theo diện tài sản di chuyển, đã hoàn tất thủ tục đăng kí thường trú tại K1/4D, Tân Bản, Bửu Hòa, TP. Biên Hòa, Đồng Nai. Kiểm tra điều kiện cấp phép của bà X., cơ quan điều tra nhận thấy chiếc xe trên được bà X. mua và đăng ký sử dụng ở nước ngoài trước thời điểm bà X. về Việt Nam nhập hộ khẩu chỉ vỏn vẹn 1 tháng.

Không những thế, cùng với bà X., Cục HQ Đồng Nai tiếp nhận hồ sơ xin cấp phép NK xe ô tô thuộc diện tài sản di chuyển của Việt kiều hồi hương của ông Phan Đình T. (cũng đăng kí hộ khẩu thường trú tại K1/4E, Tân Bản, Bửu Hòa, TP. Biên Hòa, Đồng Nai). Qua kiểm tra nhận thấy cả bà X. và ông T. đều không sử dụng hộ chiếu Mỹ vẫn còn giá trị sử dụng để làm thủ tục hồi hương theo quy định tại Thông tư 52/2010/TT-BCA mà lại làm thủ tục cấp hộ chiếu Việt Nam mới để về Việt Nam. Đặc biệt, tuy cả 2 có mối quan hệ huyết thống là cha và con ruột cùng về nước, cùng đăng kí thủ tục thường trú tại 1 địa phương nhưng làm thủ tục đăng ký 2 hộ gia đình để nhằm mục đích được hưởng 2 lần chính sách miễn thuế NK xe ô tô.

Việc hai người trong một gia đình (vợ, chồng hoặc cha, con…) cùng làm hồ sơ để NK ô tô khá biến. Đơn cử như trường hợp vợ chồng ông, bà Y-G, (là Việt kiều định cư tại Mỹ). Theo hồ sơ đăng ký, bà Y. nhập hộ khẩu thường trú tại: tổ 4, Vĩnh Chánh 3, Vĩnh Ngươn, Châu Đốc, An Giang và ông G. đăng ký nhập hộ khẩu tại Thủ Khoa Nghĩa, Châu Phú A, Châu Đốc, An Giang.

Năm 2011, bà Y. đăng ký NK chiếc xe Toyota Highlander SE, sau đó năm 2012 ông G. đăng ký NK 1 chiếc Toyota Highlander SE về Việt Nam theo diện là tài sản di chuyển. Phát hiện có dấu hiệu nghi vấn, cơ quan điều tra đã tiến hành thu thập thông tin, tiến hành điều tra cụ thể đối với 2 trường hợp trên. Ông G. và bà Y. khai nhận, để đưa 2 chiếc xe trên về Việt Nam, ông G. đã nhận được 10.000 USD, còn bà Y. thì nhận được 8.000 USD.

Tháng 5-2011, bà L. ( Việt kiều tại Mỹ, đăng kí hộ khẩu thường trú tại 42/9 Phan Châu Chinh, phường Hải Châu 1, quận Hải Châu, TP. Đà Nẵng), đã NK 1 chiếc xe Bentley Continental Spur (sản xuất năm 2010) và một chiếc xe mô tô Honda Gold Wing (dung tích xi lanh 1832CC, sản xuất năm 2010) theo diện là tài sản di chuyển tại Cục Hải quan Đà Nẵng. Kiểm tra của cơ quan Hải quan nhận thấy, tại địa chỉ đăng kí bà L. cũng có tên đăng kí thường trú theo hộ khẩu số 150075995 do Công an quân Hải Châu, TP. Đà Nẵng cấp ngày 20-12-2010 cho ông Nguyễn Ng. là chủ hộ, bà L. là vợ.

Tuy nhiên trước đó ông Nguyễn Ng. đã NK miễn thuế 1 chiếc xe ô tô theo chế độ tài sản di chuyển của người Việt Nam định cư ở nước ngoài được phép hồi hương. Theo khai nhận của bà L., bà được trả công 5.000 USD để đứng tên hộ cho một người đàn ông tại Mỹ NK 2 chiếc xe trên về Việt Nam. Cục Hải quan Đà Nẵng đã ra Quyết định số 39/QĐ-KTSTQ ấn định thuế đối với 1 chiếc xe ô tô và 1 chiếc xe mô tô NK theo chế độ là tài sản di chuyển của gia đình của bà L.-ông Ng., truy thu số tiền trên 5,7 tỉ đồng.

Tương tự như vậy Cục Hải quan TP.HCM cũng tiếp nhận đơn xin cấp phép nhập khẩu 1 ô tô hiệu Lexus sản xuất năm 2012 và 1 chiếc mô tô hiệu BMW sản xuất năm 2011 theo diện tài sản di chuyển của một nữ Việt kiều hồi hương. Người này đã xuất trình đầy đủ hồ sơ giấy tờ nhưng qua kiểm tra hồ sơ lưu trữ, Cục Hải quan phát hiện năm 2009 đã cấp phép cho chồng của nữ Việt kiều trên nhập 1 chiếc ô tô đã qua sử dụng.

Hoặc đối với trường hợp ông C. (Việt kiều Mỹ) đã hoàn tất thủ tục nhập khẩu tại Bình Dương và xin nhập khẩu chiếc ô tô hiệu Lexus, 7 chỗ ngồi, sản xuất năm 2011 đã qua sử dụng theo diện tài sản di chuyển của Việt kiều hồi hương. Kiểm tra hồ sơ, hải quan phát hiện ông C. nhập cảnh vào Việt Nam từ tháng 3-2010 và không trở lại Mỹ thêm lần nào nhưng lại có chứng từ sở hữu ô tô tại Mỹ vào tháng 2-2012.

Một trường hợp hộ khẩu đã nhập khẩu sai quy định tại Yên Phong, Bắc Ninh (Ảnh do Cục ĐTCBL cung cấp)

 Đột biến về số lượng 

Năm 2012, báo cáo của nhiều đơn vị Hải quan cho thấy một thực tế, nhiều hồ sơ NK xe sang theo dạng Việt kiều hồi hương có dấu hiệu nghi vấn. Điểm chung của các hồ sơ có “vấn đề” này là hộ chiếu nước ngoài hoặc thẻ cư trú tại nước ngoài được cấp trước khi hồi hương chỉ một thời gian ngắn, thủ tục đăng ký hộ khẩu được hoàn tất sau khi nhập cảnh về Việt Nam trong thời gian rất ngắn, trong khi quê quán một nơi nhập hộ khẩu về một nơi.

Theo số liệu thống kê của cơ quan Công an, chỉ tính riêng 2 tháng cuối năm 2011 và năm 2012, số lượng xe ô tô NK theo tiêu chuẩn tài sản Việt kiều hồi hương đã lên tới 1.200 xe. Con số này lớn hơn rất nhiều lần so với nhiều năm trước đó (trung bình chỉ vào khoảng 30-40 xe/năm). Đáng chú ý, trong số hơn 1.000 chiếc xe được NK theo diện “hồi hương” nói trên có không ít xe “xịn” mang nhãn hiệu nổi tiếng như Lexus, Roll royce, Bently, Toyota… model sản xuất năm 2011-2012.

Một tiết lộ của đại diện đơn vị NK chính hãng dòng xe sang BMW cho biết, hiện có khoảng 70 chiếc Rolls-Royce được NK vào Việt Nam, nhưng chỉ có rất ít trong số đó được NK chính hãng, còn lại đều NK không chính hãng, và đặc biệt từ cuối năm 2011 đến nay thì con đường chủ yếu qua diện “hồi hương”. Không chỉ Rolls-Royce những loại xe siêu sang thuộc loại “đặc biệt” trên thế giới như Bugatti Veyron, Bentley Continental Flying Spur... con đường về VN chủ yếu cũng là “hồi hương”. Các dòng xe này lựa chọn con đường này để NK không chỉ bởi Thông tư 20 chặn (phải có giấy ủy quyền của hãng sản xuất-PV), mà quan trọng hơn nếu lách được sự chênh lệch về thuế tính ra là rất lớn.

Sự bất thường này đã khiến cơ quan Hải quan “vào cuộc”. Báo cáo kết quả điều tra xác minh 38 trường của Cục ĐTCBL-TCHQ cho thấy, 25 trường hợp có dấu hiệu sai phạm trong việc cấp sổ hộ khẩu; 6 trường hợp khai nhận đứng tên làm thủ tục giúp để nhận tiền từ 5.000-15.000 USD.

Đơn cử tháng 7-2012, xác minh 15 trường hợp NK xe ô tô Việt kiều hồi hương tại các tỉnh phía Nam cho thấy có 4 trường hợp thừa nhận đứng tên hộ các đối tượng trong việc NK xe để hưởng từ 8.000-15.000 USD; 3 trường hợp khai nhận mua xe bằng tiền vay mượn và không có nhu cầu sử dụng; 4 trường hợp không có mặt tại nơi đăng ký thường trú; 1 trường hợp sử dụng hộ khẩu với chữ ký giả; 1 trường hợp sử dụng hộ khẩu bị mất của chủ hộ; 1 trường hợp hoàn toàn không có hồ sơ gốc.

Tháng 12-2012, cơ quan Hải quan đã xác minh 16 trường hợp tại Bắc Ninh phát hiện cả 16 trường hợp đăng ký tại Bắc Ninh đều không có mặt tại địa phương; hộ khẩu do Công an xã cấp không đúng quy định, không có hồ sơ đăng ký thường trú, không vào sổ gốc tại UBND xã, không báo cáo Công an huyện.

 Huệ Minh- Hà Phương